Εν μέσω Αυγούστου και «από το πουθενά» ήρθε η απόφαση του ΣτΕ να ακυρώσει τις άδειες λειτουργίας τριών νέων μη κρατικών πανεπιστήμιων που επρόκειτο να ανοίξουν τις πύλες τους για πρώτη φορά στη χώρα. Ο κατακλυσμός δημοσιευμάτων στα αστικά ΜΜΕ, βρήκε τα άμεσα αντανακλαστικά του συστήματος, το οποίο ενεργοποιήθηκε με σωρεία υπουργικών δηλώσεων για τον «σεβασμό» της κυβέρνησης στις υποδείξεις της δικαιοσύνης και τη γρήγορη διερεύνηση των παρατηρήσεων, ώστε να μην μείνει η ακαδημαϊκή χρονιά στον αέρα. Έτσι, η κυβέρνηση δρομολόγησε την επίλυση των ζητημάτων που τέθηκαν και την επαναφορά των ακυρωμένων αδειών λειτουργίας των ιδιωτικών ιδρυμάτων εντός μίας (!) εβδομάδας.
Τα ιδρύματα που βρέθηκαν στο στόχαστρο, είναι τα παραρτήματα των βρετανικών πανεπιστημίων York και Keele, αλλά και του αμερικάνικου κολλεγίου Anatolia. Τα ζητήματα που θέτει η Απόφαση του ΣτΕ, κινήθηκαν στο πλαίσιο των ελλείψεων σε κτιριακές υποδομές και -κυριότερα- της πιστοποίησης των προγραμμάτων σπουδών. Το πόρισμα για την ακύρωση των αδειών, προκύπτει από το πλαίσιο ευρωπαϊκών οδηγιών όσο αφορά τις παραμέτρους λειτουργίας της τριτοβάθμιας συνολικά σε χώρες της ΕΕ, η οποία «παρακολουθεί», σύμφωνα με δήλωση στελέχους της ΕΘΑΑΕ. Βάσει αυτών των ζητημάτων, έχουν κατατεθεί προσφυγές και για επτά ακόμη μη κρατικά πανεπιστήμια, ορίζοντας και μία συνέχεια στην υπόθεση της στενής ευρωπαϊκής επίβλεψης του τρόπου εισαγωγής ιδιωτικών πανεπιστημίων στη χώρα. Ωστόσο, κατά κύριο λόγο και όπως πανηγυρίζει και η κυβέρνηση, σε κανένα σημείο των αποφάσεων του ΣτΕ δεν αμφισβητείται το περιεχόμενο, η ισχύς και η συνταγματικότητα του νόμου Πιερρακάκη, με τον οποίο θεσμοθετήθηκε η ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων το 2024.
Εν μέσω μαζικών φοιτητών αντιδράσεων στον ν. Πιερρακάκη το ‘24, το κυβερνητικό προσωπικό δήλωνε ότι η ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων δεν θα «υποβαθμίσει» τη δημόσια εκπαίδευση, αλλά θα αποτελέσει οδηγό και πρότυπο. Σήμερα, δύο χρόνια μετά, ο Μητσοτάκης ανοιχτά υποστηρίζει ότι «η πραγματικότητα των μη κρατικών πανεπιστημίων δεν μπορεί πια να αμφισβητηθεί ούτε από την ίδια τη ζωή ούτε και από τον νόμο», ενώ η υπουργός Ζαχαράκη δεν χάνει ευκαιρία να συμπληρώσει την κυβερνητική γραμμή με δηλώσεις για την …παράλληλη διαδρομή που τα δημόσια και τα ιδιωτικά πανεπιστήμια θα διανύσουν το επόμενο διάστημα.
Δεν είναι τυχαίο ότι ανάμεσα στις ανακοινώσεις όλων των προηγούμενων ημέρων, το αστικό πολιτικό προσωπικό δεν ντρέπεται να παινεύει τα δίδακτρα, να επισημαίνει την ισχύ τους, να υπογραμμίζει πόσες «ελληνικές οικογένειες» έχουν διάθεση να πληρώσουν. Στα δημόσια πανεπιστήμια της χώρας, τα δίδακτρα έχουν ήδη θεσμικά ενταχθεί στους κανονισμούς λειτουργίας, μέσω των ξενόγλωσσων προγραμμάτων. Ωστόσο, η καθολική εισαγωγή τους στα προπτυχιακά προγράμματα σπουδών, απαιτεί την κανονικοποίησή τους ως μία νέα πραγματικότητα που ο λαός θα πρέπει πλέον να σκέφτεται όταν θα προσπαθεί να σπουδάσει τα παιδιά του. Όχι μόνο ο δημόσιος, λοιπόν, αλλά και ο δωρεάν χαρακτήρας της εκπαίδευσης βρίσκονται στο στόχαστρο του συστήματος. Η αναθεώρηση του Άρθρου 16, μετά την σύνθεση του νέου κοινοβουλίου στις ερχόμενες εθνικές εκλογές, βρίσκεται στα υπ’ αριθμόν ένα ζητήματα για την κυβέρνηση ως «μια εκκρεμότητα δεκαετιών».
Είκοσι χρόνια μετά την τελευταία απόπειρα αναθεώρησης του Άρθρου 16, η κυβέρνηση βρίσκεται σε τροχιά γοργής αναπροσαρμογής της εκπαίδευσης. Η φοιτητική νεολαία βρίσκεται μπροστά στη δεύτερη φάση εφαρμογής χιλιάδων διαγραφών, τώρα και στις πενταετείς σχολές. Οι δηλώσεις του ΥΠΑΙΘ για περισσότερα ΣΔΙΤ, κονδύλια και ολική αναβάθμιση, υπόσχονται την ενίσχυση της κρατικής παρέμβασης στους ρυθμούς λειτουργίας των δημόσιων σχολών και -κατ’ επέκταση- της κρατικής επίβλεψης των φοιτητών που πρόκειται να δουν τα δικαιώματά τους να τσακίζονται περαιτέρω. Ο δρόμος προς τη συνταγματική αναθεώρηση θα απαιτήσει το αντίστοιχο «στρώσιμό του»: την εκτόξευση, δηλαδή, των ιδιωτικοοικονομικών κριτηρίων και ταξικών φραγμών που η προσπάθεια κατάργησης του Άρθρου 16 θα παγιώσει. Όσον αφορά την αναγκαιότητα οργάνωσης και αγώνα για την υπεράσπιση του λαϊκού κεκτημένου στη δημόσια-δωρεάν εκπαίδευση, το φθινόπωρο αναμένεται θερμό.
