H Αριστερά δεν μπορεί να είναι και στους δρόμους και στο Μαξίμου
(H περίπτωση του ΣΥΡΙΖΑ)

Σε περιόδους έντονων κοινωνικών και πολιτικών εκρήξεων και συγκρούσεων, κάθε πράξη, κάθε κίνηση, κάθε κατεύθυνση μέσα στο λαϊκό κίνημα έχει τη σημασία της: χρωματίζεται, μεγεθύνεται και παρουσιάζεται ολοκάθαρη παρά τις προσπάθειες όλης της προηγούμενης περιόδου να «δηλωθούν» προθέσεις αριστερής και –γιατί όχι;– επαναστατικής κατεύθυνσης.
Στον ξεσηκωμό του Δεκέμβρη, με αιτία και αφορμή τη δολοφονία του 15χρονου μαθητή Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου, η στάση των δυνάμεων της ρεφορμιστικής Αριστεράς (ΚΚΕ και ΣΥΝ) αποτελεί ακόμη ένα κομβικό σημείο αναζήτησης απαντήσεων στο σημαντικό πρόβλημα της εποχής μας για την Αριστερά που έχουν ανάγκη οι εργαζόμενοι και η νεολαία, για την Αριστερά που έχουν ανάγκη οι κοινωνικές συγκρούσεις του παρόντος και του μέλλοντος.
Αν για την περίπτωση του ΚΚΕ τα πράγματα είναι πιο «καθαρά», στην περίπτωση του ΣΥΝ αλλά και του ΣΥΡΙΖΑ τα πράγματα «μπλέκουν» από τους ίδιους, μια και έχουν επιλέξει πολιτική χειρισμών, προσαρμογών και διπλών ρόλων μέσα στο κίνημα και απέναντι στο σύστημα και τους πολιτικούς εκπροσώπους του. Προτού όμως προχωρήσουμε σε μία κριτική της στάσης των δυνάμεων του ΣΥΝ και του ΣΥΡΙΖΑ, θεωρούμε αναγκαίες κάποιες επισημάνσεις.
Καμία αριστερή πολιτική δύναμη, όσο ρεφορμιστική και αν είναι, τις μέρες που ζήσαμε δεν θα μπορούσε να «κρατήσει» τον κόσμο της «μέσα» χωρίς να κινδυνεύει την επομένη να διαλυθεί από την κατακραυγή που θα ξεσήκωνε η στάση της. Πολύ περισσότερο, οι ρεφορμιστικές δυνάμεις είναι «καταδικασμένες» (όσο αναφέρονται στην Αριστερά και στο εργατικό και λαϊκό κίνημα) να συμμετέχουν, με τον «τρόπο» της η κάθε μία, στις λαϊκές κινητοποιήσεις, όσο και αν θα ήθελαν μιαν άλλη «κανονικότητα».
Να το πούμε απερίφραστα για να γίνουμε κατανοητοί: οι ηγεσίες των κομμάτων της ρεφορμιστικής Αριστεράς (ΚΚΕ και ΣΥΝ) δεν είχαν στον «προγραμματισμό» τους ξεσηκωμούς, κινητοποιήσεις, διαδηλώσεις, συγκρούσεις και όλα αυτά που τους «προέκυψαν» και έπρεπε να τα χειριστούν. Και λέμε να τα χειριστούν, γιατί αυτό στην ουσία έκαναν. Προσπάθησαν να χειριστούν έναν γνήσιο λαϊκό ξεσηκωμό και να τον εντάξουν στον «προγραμματισμό» τους, από τον οποίον, θέλοντας και μη, βγήκαν. Η στάση τους όλο το προηγούμενο διάστημα με το κλείσιμο του αγώνα της νεολαίας και της μάχης του Ασφαλιστικού, οι προετοιμασίες τους για τις επερχόμενες ευρωεκλογές αλλά και τις εθνικές που αποζητούσαν να γίνουν το συντομότερο, δεν τους άφηνε κανένα περιθώριο για μέτωπα πάλης ενάντια στην πολιτική της φτώχειας, της ανεργίας, των ταξικών φραγμών στην εκπαίδευση. Αρκεί ένα «κοίταγμα» πριν από τις 6 Δεκέμβρη στις θέσεις και την πρακτική τους για να επιβεβαιώσει τα παραπάνω.
Η ηγεσία του ΣΥΝ δεν ήθελε να βρεθεί έξω από το κίνημα και προσπάθησε μάλιστα, όπως και στην περίπτωση του αγώνα της νεολαίας το 2006-2007, να γίνει και ο «εκπρόσωπός» του στα ΜΜΕ και όπου αλλού του δόθηκε η ευκαιρία. Οι δυνάμεις του όσο και αυτών του ΣΥΡΙΖΑ βρέθηκαν στους δρόμους όλης της χώρας για να καταγγείλουν τη δολοφονία, την καταστολή, την αντιδραστική κυβερνητική πολιτική, ακόμα και τη συνολική πολιτική του συστήματος. Ταυτόχρονα όμως σε μία κρίσιμη στιγμή για την κυβέρνηση, την Τρίτη 9 Δεκέμβρη, ανταποκρινόμενοι στο κάλεσμα του Καραμανλή, οι εκπρόσωποι του ΣΥΡΙΖΑ (Αλαβάνος, Ρινάλντι, Μπανιάς) περνούν την πόρτα του Μαξίμου για να συνομιλήσουν με τον πρωθυπουργό της κυβέρνησης της ΝΔ, την ίδια στιγμή που χιλιάδες λαού και νεολαίας διαδήλωναν και συγκρούονταν στους δρόμους της Αθήνας και όλης της χώρας. Το βασικό ερώτημα που ξεπηδάει αυθόρμητα από κάθε προοδευτικό και αριστερό άνθρωπο είναι τι είχε να συζητήσει η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ με τον Καραμανλή εκείνες τις ώρες; Μέχρι σήμερα δεν έχουμε πάρει καμία απάντηση. Οχι μόνο εμείς, αυτό θα ήταν το λιγότερο, αλλά οι χιλιάδες αγωνιστές που επί μέρες διαδήλωναν στους δρόμους ενάντια στην κρατική καταστολή μέσα στα χημικά και στους ροπαλοφόρους των ΜΑΤ.
Επειδή η περίοδος είναι κρίσιμη θεωρούμε απολύτως αναγκαίο να ξεκαθαριστούν καθοριστικής σημασίας ζητήματα για τον χαρακτήρα αυτού πού λέμε –γενικά– Αριστερά και για όσους έχουν αναλάβει, με τον τρόπο που το κάνουν, να την «εκπροσωπήσουν». Η αστική τάξη, το σύστημα και οι κυβερνήσεις του, σε κρίσιμες για αυτές περιόδους –και τέτοιες είναι όταν ο λαός βγαίνει μαζικά στους δρόμους για να αντιπαρατεθεί μαζί τους–, εκτός από την ενεργοποίηση των κατασταλτικών μηχανισμών και τη διατεταγμένη υπηρεσία των ΜΜΕ, απευθύνονται στα κοινοβουλευτικά κόμματα της αντιπολίτευσης και τους ζητούν επιτακτικά να ορίσουν τη θέση τους απέναντι στον λαό και στο σύστημα. Μια άρνηση συνάντησης με τον πρωθυπουργό είναι προφανές ότι θα έβγαζε αυτές τις δυνάμεις εκτός αστικής νομιμότητας, με σοβαρές συνέπειες για τον χαρακτήρα που θα μπορούσε να πάρει η αντιπαράθεση.
Η συνάντηση στο Μαξίμου και οι δηλώσεις Αλαβάνου για τη «δημοκρατική διέξοδο των εκλογών» καθορίζουν και τα όρια της αντικυβερνητικής και αντισυστημικής κατεύθυνσης του ΣΥΡΙΖΑ και όλων των συνιστωσών του.

Το κεντρικό ζήτημα της συνάντησης ήταν η αποδοχή ή όχι της αστικής νομιμότητας και αυτή η αποδοχή δεν καθορίζεται με λόγια αλλά με πράξεις, όπως η ίδια η συνάντηση και οι δηλώσεις ύστερα από αυτήν για τη «διέξοδο που μπορούν να δώσουν οι εκλογές». Γιατί όταν σε συνθήκες μαζικού λαϊκού ξεσηκωμού η Αριστερά αναζητάει «διεξόδους» στις εκλογές για να «πέσει η κυβέρνηση» και να δοθεί «προοδευτική διέξοδος», ουσιαστικά θέλει να ξαναγυρίσει τον λαό εκεί που «ήταν». Στη γωνία των εξελίξεων που θα καθοριστούν από τις πολιτικές δυνάμεις –και όχι μόνο αυτές– του συστήματος. Στην αναμονή εκλογικών διαδικασιών «που θα αλλάξουν τους συσχετισμούς». Είναι η πιο χυδαία έκφραση της «πολιτικής κεφαλαιοποίησης» ενός μαζικού ξεσηκωμού, είναι η πιο διαστρεβλωμένη κατεύθυνση που μπορεί να οδηγηθεί ένα μαζικό και μαχητικό κίνημα που δείχνει διαθέσεις και αντοχές, που έχει ανάγκη το βάθεμα της πολιτικοποίησής του, την παραπέρα συγκρότησή του, τη συνέχιση της δράσης του στα μέτωπα της κοινωνικής και πολιτικής πάλης.
Αν αυτός ο διπλός ρόλος δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός στο πλαίσιο του κινήματος, δεν μπορεί να γίνει και αποδεκτός από τις αστικές δυνάμεις. Γιατί σε στιγμές κρίσιμες οι διπλοί ρόλοι και οι χειρισμοί της πολιτικής κεφαλαιοποίησης αποδεικνύονται μπούμερανγκ για τους εμπνευστές τους. Η επίθεση που δέχτηκε ο ΣΥΡΙΖΑ από τις αστικές και αντιδραστικές δυνάμεις για να καταδικάσει «τα επεισόδια» ήταν το αντίτιμο που πλήρωσε για τη στάση του με το ένα πόδι στο κίνημα, με το άλλο πόδι στην αστική νομιμότητα. Είναι φανερό ότι σε στιγμές κρίσης οι δυνάμεις που μπορεί να εμπιστευθεί το σύστημα είναι αυτές που αποδεδειγμένα και σε όλα τα επίπεδα μπορούν να αποτελέσουν αξιόπιστα «μαξιλάρια» της λαϊκής οργής και αγανάκτησης.
Για τις λαϊκές δυνάμεις, για τους εργαζόμενους και τη νεολαία είναι αδιάφορο τι Αριστερά έχει «ανάγκη» το σύστημα. Οι διαθέσεις για αντιπαράθεση με το σύστημα κλιμακώνονται και σε αυτή την κατεύθυνση πρέπει να αναζητηθούν οι πολιτικοί, ιδεολογικοί και οργανωτικοί όροι της συγκρότησης των συνεπών αριστερών αγωνιστών και των οργανώσεων. Σε αυτή την κατεύθυνση μπορούν να βρουν απαντήσεις και διεξόδους η οργή και η αγανάκτηση των εργαζόμενων και της νεολαίας.

φ.611, 10/1/09